Muzeum Tatrzañskie w Zakopanem
Adres: Chocho³ów 75
Oficjalna strona Muzeum Tatrzañskiego: www.muzeumtatrzanskie.pl
Powstanie Chocho³owskie, zwane gwarowo "poruseñstwem", zbrojne
wyst±pienie w Chocho³owie górali z Chocho³owa i okolicznych wsi przeciwko
w³adzom austriackim, zosta³o zorganizowane przez nauczyciela Jana Kantego
Andrusikiewicza oraz ksiê¿y: Leopolda Kmietowicza i Micha³a
G³owackiego. Mia³o siê zacz±æ równocze¶nie z ogólnonarodowym powstaniem,
którego termin zosta³ jednak odwo³any - o czym wiadomo¶æ nie dotar³a w porê do
Chocho³owa. Powstanie wybuch³o w lutym 1846 roku i po pocz±tkowym powodzeniu
zosta³o szybko st³umione przez w³adze austriackie, a wielu powstañców uwiêziono
w twierdzach: Spielbergu, Kufsteinu i Wi¶nicza. Wszystkich wkrótce uwolni³a
rewolucja 1848 roku, zwana "Wiosn± Ludów". Powstanie, choæ trwa³o bardzo krótko
i by³o epizodem rewolucji krakowskiej, sta³o siê wa¿nym wydarzeniem na
Podhalu.
Muzeum Powstania Chocho³owskiego mie¶ci siê w cha³upie stoj±cej u zbiegu dróg
Zakopane - Czarny Dunajec. Ca³a zagroda, dom mieszkalny i budynki gospodarcze
pochodz± z XIX wieku i nale¿a³y do zamo¿nego ch³opa Jana Bafii. Dom, typowy dla
budownictwa podhalañskiego, pochodzi z 1798 r. natomiast wyposa¿enie wnêtrza z
po³owy XIX w., a wiêc z czasów powstania chocho³owskiego. W izbie "czarnej",
skupiaj±cej ¿ycie ca³ej rodziny, s± sprzêty niezbêdne na codzieñ do wykonywania
ró¿norodnych prac gospodarskich. Izba "bia³a" ¶wiadczy³a o zamo¿no¶ci
gospodarzy, st±d du¿o w niej przedmiotów zdobionych, u¿ywanych od ¶wiêta.
Czê¶æ historyczna wystawy, rozmieszczona we wszystkich wnêtrzach zabytkowego
domu, ukazuje pami±tki, dokumenty, fotografie obrazuj±ce dzieje wsi Chocho³ów,
przygotowania i przebieg powstania chocho³owskiego i sylwetki jego
przywódców.
Zbigniew £adygin ysladyg@cyf-kr.edu.pl
Last update 7 March 2000